Brazylijski drób bliżej powrotu na rynek UE. Decyzja może zwiększyć presję konkurencyjną w Polsce

Audyt przeprowadzony przez Dyrekcję Generalną ds. Zdrowia i Bezpieczeństwa Żywności Komisji Europejskiej (DG SANTE) wykazał, że brazylijski system kontroli stosowania środków przeciwdrobnoustrojowych w produkcji mięsa drobiowego i produktów pszczelarskich spełnia wymagania Unii Europejskiej. Pozytywna ocena przybliża Brazylię do ponownego uzyskania pełnego dostępu do unijnego rynku drobiu.

Audyt przeprowadzono od 24 sierpnia do 4 września 2026 r. Kontrolerzy Komisji Europejskiej sprawdzali brazylijski system nadzoru, w tym działania Ministerstwa Rolnictwa i Hodowli (MAPA), służb weterynaryjnych, wytwórni pasz, zakładów ubojowych, wylęgarni, ferm drobiu oraz pasiek.

Kontrola była następstwem zmian w unijnych przepisach dotyczących weterynaryjnych produktów leczniczych. Od 3 września 2026 r. obowiązują zaostrzone zasady importu zwierząt i produktów pochodzenia zwierzęcego z państw trzecich. W praktyce dostawy z Brazylii posiadające certyfikaty wystawione od tej daty zostały czasowo wstrzymane do czasu potwierdzenia, że brazylijski system kontroli zapewnia gwarancje równoważne wymaganiom UE.

Jednym z kluczowych elementów audytu było stosowanie antybiotyków i innych środków przeciwdrobnoustrojowych. W Brazylii część substancji zastrzeżonych w UE pozostaje dopuszczona do określonych zastosowań weterynaryjnych. Dotyczy to m.in. pochodnych kwasu fosfonowego, takich jak fosfomycyna.

W odpowiedzi na wymagania UE brazylijskie władze oraz producenci drobiu wprowadzili system fizycznej i logistycznej separacji stad przeznaczonych na rynek unijny. Od 1 lipca 2026 r. prowadzona jest również oficjalna kontrola na poziomie ferm, wspierana cyfrowym systemem śledzenia recept weterynaryjnych.

Rozwiązania te mają zapewniać, że ptaki kierowane do eksportu do UE w całym okresie chowu, trwającym około 45 dni, nie otrzymały substancji promujących wzrost ani środków przeciwdrobnoustrojowych zarezerwowanych w UE dla medycyny ludzkiej.

Audytorzy wskazali początkowo również lukę w zakresie oficjalnego nadzoru nad zakładami produkującymi premiksy zawierające dodatki i produkty weterynaryjne. Brazylijskie MAPA usunęło wskazany problem jeszcze w trakcie kontroli, rozszerzając unijny moduł kontroli pasz oraz zakazując przechowywania i stosowania pochodnych kwasu fosfonowego w zakładach produkujących pasze lub półprodukty dla łańcuchów kwalifikowanych do eksportu do UE.

Komisja Europejska uznała w raporcie końcowym, że brazylijski system kontroli, procedury, szkolenia inspektorów oraz zasady separacji produkcji zapewniają podstawę do certyfikowania eksportu mięsa drobiowego i produktów pszczelarskich zgodnie z wymaganiami UE.

Pozytywny wynik audytu nie oznacza jeszcze automatycznego wznowienia eksportu brazylijskiego drobiu do Unii Europejskiej. Do przywrócenia pełnego dostępu do rynku konieczne jest formalne zatwierdzenie przez państwa członkowskie ponownego wpisania Brazylii na listę państw uprawnionych do eksportu określoną w załączniku XVIa do unijnego rozporządzenia wykonawczego 2021/405.

Sprawą ma zająć się Stały Komitet ds. Roślin, Zwierząt, Żywności i Pasz (SCoPAFF). Posiedzenia zaplanowano na 20–21 października oraz 16–17 listopada 2026 r.

Powrót brazylijskiego drobiu na rynek UE będzie miał znaczenie również dla producentów w Polsce. Brazylia jest jednym z największych światowych eksporterów mięsa drobiowego, a jej powrót do unijnego łańcucha dostaw oznaczałby zwiększenie dostępności importowanego mięsa na rynku europejskim.

Dla polskich producentów najważniejszym czynnikiem będzie skala i struktura ewentualnego powrotu brazylijskiego drobiu. Import z Brazylii może zwiększyć konkurencję przede wszystkim w segmentach, w których decydujące znaczenie ma cena, a także w przypadku surowca wykorzystywanego przez przemysł przetwórczy i sektor gastronomiczny.

Większa podaż z Brazylii może ograniczać przestrzeń do wzrostu cen unijnego mięsa drobiowego, szczególnie jeżeli import będzie realizowany w znaczących wolumenach. Dla polskich zakładów drobiarskich oznaczałoby to potencjalnie większą presję na ceny sprzedaży i marże.

Jednocześnie wpływ na polski rynek nie musi być jednolity. Polska jest jednym z największych producentów i eksporterów drobiu w UE, a znacząca część krajowej produkcji trafia na rynki zagraniczne. Konkurencja ze strony Brazylii może więc oddziaływać nie tylko poprzez import do Polski, lecz przede wszystkim poprzez sytuację cenową na całym jednolitym rynku UE oraz na rynkach eksportowych, na których konkurują europejscy producenci.

Dla polskiego sektora istotne będzie również to, jakie produkty zostaną objęte ewentualnym wznowieniem dostaw oraz w jakich ilościach. Znaczenie będą miały zarówno unijne kontyngenty i warunki handlowe, jak i popyt ze strony przetwórstwa oraz sieci handlowych.

Potencjalny powrót Brazylii wpisuje się w szerszą sytuację na europejskim rynku drobiu, na którym producenci muszą równoważyć rosnące koszty produkcji, zmiany cen pasz oraz presję konkurencyjną na rynku mięsa.

Dla Polski kluczowe będzie tempo podejmowania decyzji przez instytucje UE oraz rzeczywista skala powrotu brazylijskiego mięsa. Sam pozytywny wynik audytu usuwa jedną z najważniejszych barier regulacyjnych, ale nie przesądza jeszcze o terminie ani wielkości przyszłych dostaw.

Jeżeli państwa UE zatwierdzą ponowne wpisanie Brazylii na listę uprawnionych eksporterów, europejski rynek drobiu może znaleźć się pod większą presją konkurencyjną. W przypadku Polski będzie to szczególnie istotne dla eksporterów, którzy już konkurują z dostawcami z krajów trzecich na rynkach pozaunijnych, oraz dla zakładów sprzedających standardowe produkty drobiowe wrażliwe na różnice cenowe.

Źródło: Poultrymed, na podstawie ustaleń audytu DG SANTE Komisji Europejskiej.

Czy podobał Ci się nasz artykuł? Jeśli tak, zachęcamy do zapisania się do naszego newslettera.

Jeżeli masz jakieś pytania, to zachęcamy do kontaktu z nami poprzez formularz kontaktowy

Więcej o nas dowiesz się tutaj Krajowa Federacja Hodowców Drobiu i Producentów Jaj

Zdjęcia i ilustracje na licencji Freepik oraz źródeł autora artykułu.