Brazylia może w 2027 r. zwiększyć konkurencję dla unijnych eksporterów mięsa drobiowego na rynkach Afryki. W ocenie amerykańskiego Departamentu Rolnictwa (USDA) jednym z czynników będzie ograniczenie dostępu brazylijskiego drobiu do rynku Unii Europejskiej, które może skłonić eksporterów z Brazylii do poszukiwania dodatkowych odbiorców w innych regionach świata.
USDA prognozuje, że eksport mięsa drobiowego z Unii Europejskiej w 2027 r. zmniejszy się o 1,3 proc., do 1,75 mln ton, po wzroście o 1,8 proc. w 2026 r. Jednym z czynników wskazywanych przy prognozie jest rosnąca konkurencja ze strony Brazylii.
Tłem dla zmian jest decyzja Komisji Europejskiej dotycząca brazylijskich produktów pochodzenia zwierzęcego. Ograniczenia w imporcie brazylijskiego drobiu do UE obowiązują od 3 września 2026 r. i są związane z wymaganiami dotyczącymi stosowania środków przeciwdrobnoustrojowych oraz systemów kontroli i identyfikowalności.
Ograniczenie sprzedaży do Europy może zwiększyć zainteresowanie Brazylii rynkami, na których już konkuruje ona z dostawcami unijnymi. Szczególne znaczenie ma Afryka Subsaharyjska.
Do najważniejszych afrykańskich rynków dla mrożonych elementów kurczaka należą m.in. Ghana, Demokratyczna Republika Konga, Kongo, Mozambik i Gwinea. Są to jednocześnie rynki, na których obecni są eksporterzy z Unii Europejskiej.
W przypadku Afryki istotna jest przede wszystkim konkurencja w segmencie tańszych elementów kurczaka, w tym mięsa ciemnego oraz mięsa mechanicznie odkostnionego. Ten segment jest szczególnie ważny dla unijnych eksporterów, którzy od lat kierują część produkcji na rynki afrykańskie.
Brazylia ma już na tym kontynencie ugruntowaną pozycję. Według danych brazylijskiego stowarzyszenia branży białka zwierzęcego ABPA w 2025 r. eksport brazylijskiego mięsa drobiowego wyniósł 5,324 mln ton, ustanawiając nowy rekord.
Afrykańskie rynki należały w ostatnich latach do kierunków, na których brazylijska sprzedaż rosła szczególnie dynamicznie. Wśród ważnych odbiorców znajdują się m.in. Republika Południowej Afryki, Angola, Libia, Ghana, Gwinea i Kongo.
Dane ABPA pokazują również, że Brazylia zwiększa w 2026 r. tempo eksportu. W okresie od stycznia do lipca brazylijskie firmy wyeksportowały 3,455 mln ton mięsa drobiowego, o 15,2 proc. więcej niż w analogicznym okresie 2025 r. Wartość eksportu wzrosła w tym czasie o 19,3 proc., do 6,69 mld dolarów.
Oznacza to, że w 2027 r. Brazylia będzie na rynkach afrykańskich przede wszystkim rozwijać już istniejącą pozycję, a nie dopiero budować swoją obecność.
Dla Polski sytuacja ma znaczenie ze względu na wyjątkowo duże uzależnienie krajowej branży drobiarskiej od eksportu. Polska od 2014 r. pozostaje największym producentem mięsa drobiowego w Unii Europejskiej. Według Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi odpowiada za ponad 20 proc. unijnej produkcji. W 2024 r. Polska wyeksportowała 2,3 mln ton produktów drobiowych o wartości 5,6 mld euro.
Najnowsze dane Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa pokazują, że eksport pozostaje kluczowym elementem funkcjonowania krajowego sektora. W okresie od stycznia do maja 2025 r. z Polski wywieziono 920 tys. ton mięsa, przetworów i żywca drobiowego w ekwiwalencie tuszek. Wartość eksportu produktów drobiowych wyniosła w tym okresie 2,6 mld euro, czyli połowę wartości eksportu całej grupy produktów mięsnych.
Jeszcze istotniejsza z punktu widzenia konkurencji zagranicznej jest struktura kierunków sprzedaży. Około 70 proc. polskiego eksportu produktów drobiowych trafia do państw Unii Europejskiej. Jednocześnie w 2025 r. wartość eksportu polskiego mięsa drobiowego do krajów pozaunijnych wyniosła około 1,1 mld euro.
Ewentualne zwiększenie brazylijskiego eksportu do Afryki może oddziaływać na polską branżę przede wszystkim pośrednio.
Jeżeli Brazylia będzie kierowała na rynki afrykańskie większe ilości mięsa, zwiększy się podaż produktów konkurujących z drobiem z UE. Dotyczy to przede wszystkim tanich mrożonych elementów kurczaka. W efekcie unijni eksporterzy mogą być zmuszeni do konkurowania z brazylijskimi dostawcami ceną lub poszukiwania innych kierunków sprzedaży.
Dla polskich producentów może to mieć znaczenie, ponieważ Polska jest jednym z najważniejszych dostawców drobiu na rynku unijnym i jednocześnie posiada dużą nadwyżkę produkcyjną kierowaną na eksport.
Nie oznacza to jednak, że zwiększenie brazylijskiej sprzedaży w Afryce automatycznie przełoży się na spadek polskiego eksportu. Skala wpływu będzie zależała m.in. od tego, ile brazylijskiego mięsa rzeczywiście zostanie przekierowane na rynki afrykańskie, jak zareagują lokalni importerzy oraz jak kształtować się będą ceny transportu, pasz i energii.
Znaczenie będzie miała również struktura polskiego eksportu. Polska sprzedaje za granicę nie tylko podstawowe mrożone elementy kurczaka, ale także mięso świeże i chłodzone oraz produkty przetworzone. W przypadku części tych produktów konkurencja cenowa z Brazylią jest mniejsza.
Rosnąca konkurencja brazylijska jest kolejnym argumentem za poszerzaniem przez polski sektor listy rynków eksportowych. Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi wskazuje na potrzebę zwiększania sprzedaży polskiego drobiu do krajów trzecich. Jednym z kierunków działań pozostaje m.in. odzyskanie dostępu do rynku chińskiego.
Z punktu widzenia krajowej branży istotne jest więc nie tylko utrzymanie pozycji na rynku UE, ale także rozwijanie sprzedaży na rynkach pozaunijnych. Im większa liczba dostępnych kierunków eksportowych, tym mniejsze znaczenie ma sytuacja na pojedynczym rynku.
Afryka pozostaje przy tym rynkiem wymagającym. Polscy eksporterzy muszą tam konkurować nie tylko z Brazylią, ale również z innymi dostawcami, a w segmencie taniego mięsa dodatkowym czynnikiem są koszty transportu i struktura popytu.
Dla polskich producentów najważniejszym skutkiem brazylijskiej ekspansji może być zatem nie bezpośrednia utrata rynku, lecz zwiększenie konkurencji o odbiorców poza UE i presja na ceny w segmencie produktów, w którym Brazylia jest szczególnie konkurencyjna.
Jednocześnie sytuacja pokazuje, jak istotne dla polskiej branży pozostaje utrzymanie dostępu do rynków eksportowych. Przy produkcji przekraczającej potrzeby krajowego rynku każda zmiana w światowych przepływach mięsa drobiowego może mieć znaczenie dla krajowych producentów i przetwórców.
oprac. I.Sz.
Źródła:
-
U.S. Department of Agriculture, Foreign Agricultural Service (USDA FAS) – raporty dotyczące rynku drobiu w Unii Europejskiej.
-
Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa (KOWR) – dane dotyczące handlu zagranicznego produktami mięsnymi i rolno-spożywczymi.
-
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi (MRiRW) – informacje dotyczące produkcji i eksportu polskiego drobiu.
-
Associação Brasileira de Proteína Animal (ABPA) – dane dotyczące brazylijskiej produkcji i eksportu mięsa drobiowego.
Czy podobał Ci się nasz artykuł? Jeśli tak, zachęcamy do zapisania się do naszego newslettera.
Jeżeli masz jakieś pytania, to zachęcamy do kontaktu z nami poprzez formularz kontaktowy
Więcej o nas dowiesz się tutaj Krajowa Federacja Hodowców Drobiu i Producentów Jaj
Zdjęcia i ilustracje na licencji Freepik oraz źródeł autora artykułu.
